Quantcast
Turkmenistan - Bizarpedia, bilgi kaynağı
aç/kapa artema

  TURKMENISTAN

  1. Orta Asya'da, Hazar Denizi kıyısında, İran ile Kazakistan arasında yer alan ülke. Yüzölçümü 488,100 km²dir. Afganistan ile 744 km, Iran ile 992 km, Kazakistan ile 379 km, Özbekistan ile 1,621 km sınırı vardır. başkenti Aşkabat, para birimi Türkmen Manatı*, internet uzantısı .tm, uluslararası telefon kodu 993'tür.
    (kedimi7ler, 13 Ocak 2006 Cuma, 18:19:18)
  2. Orta Asya'da devlet. Kuzeyde ve doğuda Kazakistan ve Özbekistan, güneyde Afganistan ve İran, batıda Hazar Denizi ile çevrilidir; yüzölçümü 488.100 km2; nüfusu 4.483.000 (1995); başkenti Aşkabad'dır.

    Esas olarak çöller ve yarı çöllerle kaplı (Karakum) geniş bir bölgeyi kapsayan ülke toprakları doğuda, alçak, kumluk ve körfezlerle parçalanmış (Kara Boğaz) bir kıyı şeridi olan Hazar Denizi boyunca uzanır. Karakum kanalı boyunca, Kopet Dağı'nın eteğinde veya Amu-Derya ve Murgab vadilerinde sadece kenar bölgeler (200 mm.'ye kadar yağış) meskundur ve sulama yardımıyla ekilir. Çoğunluğu Müslüman ve Türkmen kökenli olan nüfus kentleşmektedir. Koyun (Karakul) ve deve besiciliği yapılır. Pamuk, yağ bitkileri, zeytin, meyve, tütün yetiştirilir. Kömür, petrol (Nebit Dağ ve Çeleken, Krasnodovsk'ta arıtılır) ve doğalgaz (Atçak, Şatlık), Kara Boğaz'ın tuzu, kükürt. Aşkabad'da (tekstil [pamuk]; makine ve elektronik alet imalatı), Çarcu (kimya) ve Krasnovodsk'ta (petrokimya) sanayiler bulunmaktadır. Göçebe bir halk olan Türkmenler hiçbir zaman sağlam bir devlet kuramadılar. XIX. yy'ın ikinci yarısında Rus egemenliği altına girdiler ve toprakları Türkistan'a bağlandı. 1917 Devrimi'nden yararlanarak toplumsal-devrimci geçici bir hükümet kurdular, ama bağımsızlık girişimleri Aşkabad (1919) ve Krasnovodsk'u (1920) işgal eden Bolşevikler tarafından hızla bastırıldı. Türkmenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti 1924'te kuruldu. 1941'de Almanların ilerlemesinden sonra, bir kararnameyle Volga Almanları Özerk Sovyet Cumhuriyeti dağıtıldı ve aileleri XVIII. yy'dan beri bölgede yaşamakta olan Alman asıllı 700.000 Sovyet vatandaşı Urallar'ın ötesine aktarıldı. 22 Ağustos 1990'da egemenliğine kavuşan ve 27 Ekim 1991'de bağımsızlığını ilan eden Türkmenistan'da iktidardaki Türkmen Komünist Partisi, Aralık 1991'deki XXV. kongresinde partinin feshedilerek yerine Türkmenistan Demokratik Partisi'nin kurulmasına ve partinin başına Saparmurad Niyazov'un getirilmesine karar verdi. Türkmenistan yönetimi içinde bulunulan aşamada çok partili sisteme geçilmesinin uygun olmadığı görüşünü savunurken, ülkede istikrara ihtiyaç duyulduğu, tek partili yönetimin farklı etnik unsurlar ve Türkmen kabileleri arasında ihtilaf ve sürtüşmelere yol açabileceği endişesi belirtildi. 18 Mayıs 1992'de parlamentoda oy birliğiyle kabul edilen yeni Türkmen anayasası 21 Haziran 1992'de halkoyuna sunuldu.Başkanlık sistemi öngören ve cumhurbaşkanına geniş yetkiler tanıyan yeni anayasaya göre cumhurbaşkanı, aynı zamanda bakanlar kuruluna da başkanlık eder ve ileride meclisin onayına sunmak kaydıyla yasa düzenlemek hakkına sahiptir.Başbakan yardımcıları, bakanlar, hakimler (belediye başkanı + vali) ve Yüksek Mahkeme üyeleri cumhurbaşkanı tarafından atanmaktadır. Cumhurbaşkanı gerekli görmesi halinde meclisi feshedilebilme hakkına sahiptir. 15 Ocak 1994'te yapılan referandumda cumhurbaşkanının görev süresi 2002 yılına kadar uzatıldı. 21 Aralık 1994'te gerçekleştirilen halkoylamasına tek aday olarak katılan Niyazov yeniden cumhurbaşkanı seçildi. Türkmenistan'da yasama gücü cumhurbaşkanı ile birlikte 5 yıl için seçilen "Halk Maslahatı" ve "Meclis" tarafından paylaşılmaktadır. Bir alt yasama organı niteliğinde olan 175 sandalyeli Meclis'ten çıkan kararlar daha sonra 60 sandalyeli Halk Maslahatı'na sunulmaktadır. 11 Aralık 1994 tarihinde yapılan seçimlerde kayıtlı bulunan 2 milyondan fazla seçmenin yüzde 99,8'i oylamaya katılmıştır. Türkmenistan Demokratik Partisi ve yerel makamların önerisi üzerine üst yönetim tarafından belirlenen adaylar arasından seçilen milletvekillerinin % 95'i Türkmen, % 2'si Rus, % 3'ü Özbek kökenlidir. Türkmenistan yönetim bakımından beş vilayete ayrılır: Balkan, Ahal, Marı, Levap ve Taşavuz. Birleşmiş Milletler (Mart 1992) ve AGİT gibi uluslararası kuruluşlara üye olan Türkmenistan'da Rusya Federasyonu ile 1993'te (eylül, aralık) imzalanan ikili askeri antlaşmalar çerçevesinde ordu ve sınır birliklerinin Türkmen komutası altına alınması çabaları sürdürülmektedir.
    (01 fb 1907, 26 Şubat 2011 Cumartesi, 14:53:21)



Bu başlığın linki: BU KONUDA BİLGİ EKLEMEK İSTİYORUM


27/07/2005 - 24/05/2012

tamamen eglence amaciyla yapilmi$ olan bizarpedia.com'da yer alan tum icerik bilgi amaclıdır. Bu bilgiler, doğru, guncel ve tam olarak duşunulmemelidir. Hukuki yada tıbbi acıdan yada diğer profesyonel hizmetlerden biri tarafından verilen danışmanlık yada tavsiye niteliğindeki bilgiler ile bir tutulmamalıdır.Bu sitede yer alan bilgilerin sorumluluğu yazarlarına aittir. Telif hakkı ihlali yapıldığını duşunduğunuz bilgi varsa, bu ihlali, admin@bizarpedia.com adresini kullanarak site editorlerine iletebilirsiniz.
tum haklari saklidir
copyright©biz@rpedia.com
haber altın fiyatları canlı maç skorları sitemap
Add to Google

hit tracker

Derlenme Süresi: 0.49820 sn.