Quantcast
Cam - Bizarpedia, bilgi kaynağı
aç/kapa artema

  CAM

  1. bir tür igne yapraklı agactır. sarıçam, karaçam, halep çamı, kızılçam ve fıstık çamı gıbi turlerı vardır.
    (sucuk doner, 09 Ekim 2005 Pazar, 01:08:08)
  2. dogal hali obsidiyen olan ve mılyonlarca yıl once yanardag eteklerınde yuksek sıcaklık ve basıncla puskuren lavların hızla sogumasıyla ortaya cıkmıs, raslantısal olarak bulunmus malzeme. roma tarıhcılerıne gore m.o.3500 lu yıllarda ,mısır kıyılarındakı denızcıler gemıden ındırdıklerı natro kulcelerının yanında ates yakarlar. ates ve kum da bırlesır, gemıcıler sabah kalktıklarında ılk camla bulusurlar.
    (sucuk doner, 09 Ekim 2005 Pazar, 01:16:36)
  3. ana ham maddesi silisyum, kum ve potas olan, cok ceşitli sahalarda kullanılan; genelde kolay kırılan, saydam, buzlu, renkli ve zırhlı gibi değişik amaclara hizmet amacıyla uretilmiş versiyonları bulunan madde.
    (beelzebub, 09 Ekim 2005 Pazar, 01:20:23)
  4. silikat kökenli saydam bir madde olan cama ilk olarak eski mısır uygarlığında rastlanır. mÖ:iv. bin yıllarından kalma cam boncuklar, mÖ:1600 yıllarından kalma cam kaplara çokça rastlanmaktadır. mÖ: vi. yüzyılda anadolu'da camdan gözyaşı şişele-riyle koku şişeleri yapılmaya başlanmıştır. İlk pencere camına ise, mÖ:i. yüzyıl'da pompeide rastlanmıştır. bu pencere camı 2 cm. kalınlığında olup, yeşil renklidir.
    (kedimi7ler, 02 Aralik 2005 Cuma, 21:14:49)
  5. ingilizce camera'nın kısaltılmışıdır. chat ortamında çokça kullanılır.
    (bkz: c2c)
    (01 fb 1907, 18 Ekim 2006 Çarşamba, 20:25:08)
  6. Camın yapısı ve tanımı

    Soğutulan sıvıların büyük bir çoğunluğu katılaşma sıcaklığına (T) ulaştığında kristalleşir. Oysa erimiş kuvars (saf silis) için aynı şey geçerli değildir. Çabucak soğuyan kuvars, T= 1 730 C olan katılaşma sıcaklığına kristalleşmeden ulaşır ve daha sonra sıcaklık düştüğünde bile, kararsız bir dengeyi sıvı durumundayken de korur. Bu sırada dönüşüm hızı o kadar azalmıştır ki aşırı erimiş yarıkararlı bir sıvı biçiminde kalmaya devam eder. Sıcaklık azalınca sıvının akışmazlığı da sürekli olarak ve önemli ölçüde azalır ve sonunda, T = 1 180 C olan camsı geçiş sıcaklığına erişince kristalleşmeden donar. Böylece aşırı erimiş sıvı sadece tek bir bileşen içeren, camların en basiti olan silis camına dönüşür.

    Tuhaf bir biçimde doğal olarak kristalleşmiş kuvars ile silis camı, merlkezinde bir silisyum iyonu ve dört köşesinde oksijen iyonları bulunan dörtyüzlü SiO ten oluşmuş, aynı temel motife sahiptir. Ama kendi aralarında ortak köşelerle bağlı olan bu dörtyüzlükler, kristal durumunda çok büyük boyutlu bir düzenli yapı oluştururken, cam durumunda yapıları düzensiz ve oldukça önemli boşluklar içerir. Bu camsı hal esas olarak -kimyasal bileşiminden ve soğuma hızından başka - atomların düzenli olarak yapılaşmasını engelleyerek akışmazlık durumundan kaynaklanır. Sıvı halde özgü düzensizlik durumu T sıcaklığından geçiş sırasında korunur. Amorf diye tanımlanan maddelerle arasındaki fark nedeniyle cam, camsı geçiş olayını gösteren kristal olmayan bir katı olarak tanımlanır. Oksitlerden oluşmuş (SiO+Na+CaO) karma bileşimler olan mineral camlarıysa metallerin ve alaşımlarının, organik polimerlerin ve iki veya daha çok maddenin bileşimlerinden oluşan karma maddelerin oluşturduğu başka gruplarla birlikte, seramikler arasında sınıflandırılır.

    Camın bileşenleri ve üretimi

    Cam silis (SiO) gibi yalnız başına kullanılan oluşturucu oksitlerden üretebilir, ama erime sıcaklığını düşürmek için, bunlara alkali oksitler (mesela NaO) gibi eriticiler eklemek uygundur. Bir oluşturucu ve bir eriticiden oluşan ikili camlar, genellikle yeterli kimyasal dayanıklılığa sahip değildir. Kararlaştırıcı toprakakali oksitler (mesela CaO) camın kimyasal etkenlere karşı dayanıklılığını arttırmak için karışımı eklenir. Böylece gerektiğinde renk gibi özellikleri veren başka değiştiricelerin katıldığı, silisyum-sodyum-kalsiyum camları oluşturulur.

    Kum sodyum ve kalsiyum karbonatları gibi hammaddelerden oluşan camlaşabilen karışım cam fabrikasının fırınına konur. Erime inceltme (gazdan arıtma) ve kimyasal homojenleştirmeden sonra, fırının içeriği dondurma denen hızlı bir soğutmaya tabi tutulur. Bu işlemden aşırı erimiş bir sıvı olan cam elde edilir. Erimiş metal alaşımların çok daha hızlı bir şekilde soğutulması (sıvıların aşırı su vermesi) ilginç kimyasal ve mekanik özellikere sahip metal camlarını oluşturur. Başka bir yöntem bir çözücü dağılmış ince parçacıklardan oluşan (çapları 0,1 ila 0,001 um arasında olan) kolloidal bir çözeltinin asitlenmesiyle veya hidrolizlenmesiyle elde edilen bir jeli esas alır. Daha sonra sinterlenen bu jel, özel camların hazırlanması için tabakalar halinde yayılabilir (sol-jel yöntemi). Nihayet bir gaz fazının düzensiz karekteri mesela optik lifleri oluşturmak için kullanılır.

    Cam ürünleri

    Fırında hazırlanan cam yavaş yavaş soğutulur, böylece camın akışmazlığını, elde edilmek istenen ürünü şekillendirmeye yetecek kadar uzatmak mümkün olur. Kullanılan birçok değişik şekillendirme yöntemi vardır: dökme kalıplama, çekme, haddeleme, şişirme kalıplama, presleme, merkezkaçlama bunlardan birkaçıdır. Bunlar tek veya birlikte kullanılır. şsekillendirmeden sonra, tavlama adı verilen camın kontrollü olarak soğutulması işelmi, iç gerilimleri serbest bırakır ve parçaların zarar görmesine engel olur.

    Cam ürünleri dört büyük sanayi sektörüne girer. Temel olarak vitrinlerde kullanılan düz cam, birkaç yıl öncesine kadar, dikey çekme veya iki silindir arasında sıcakta haddelemeyle üretilmekteydi. Bugün yüzdürme cam (float-glass) tamamen düz bir erimiş kalay banyosunun yüzeyinde yüzdürülen erimiş camın yatay çekmesiyle üretilir. Sıvılar için mükemmel ambalaj olan şişe camı, üretilen camın en büyük tonajını teşkil eder. Temel bileşimlerine göre, cam elyafı ısıl yalıtma, cam-polimer bileşimi maddelere güçlendirici olarak katılır veya işaretlerin iletilmesine (optik lifler) yarar. Daha az üretilen özel camlar, katma değerleriyle ayırt edilir: mesela sanat camcılığı için kristal veya optik için teknik camlar eklenir. Silis camı, pyrex türü borosikatlar, ışımıyla renkleri değişen fotokrom camlar, veya mutfak aletlerinde gitgide daha fazla kullanılan camseramikler pişirme medikal protezler bunların başlıcalarıdır.

    Camın özellikleri ve işlevleri

    Camın kimyasal bileşimi büyük çeşitlilik gösterir, çünkü stokiyometri kurallarıyla sınırlanmamıştır. Bir elementinin oranı sürekli olarak belirli sınırlar içinde değiştirilerek çok sayıda işlevi yerine getiren yavaş yavaş değişen niteliklere sahip tam bir cam dizisi üretmek mümkündür. Bu nitelikler arasında mekanik veya kimyasal dayanıklılık su geçirmezlik estetik ve optik işlevleri sayılabilir.

    Optik camın ayrıcalıklı kullanım alanıdır. Saydamlığı sayesinde iç ve dış kısımları arasındaki görsel teması sağlar. Tayf özellikleri camın bir filtreye veya işaretlerin iletimi için bir dalga yönlendiricisi olarak kullanılabilmesi mümkün kılar. Yükseltilebilen kırılma indisiyse camın optik sistemlerde ve kristal gibi değerli ürünlerde kullanılamsına imkan verir.

    Camın mekanik dayanıklılığı, su verme yoluyla yüzeyleri sıkıştıralarak güçlendirilebilir. Bükülmeye, darbelere veya ısıl zorlamalara dayanıklılık gibi ek nitelikeri, camın bina ve taşıtlarda aranan bir malzeme olmasını sağlar. Bundan başka, plastik filimlerle yaprak halinde üetildiğinde insanların ve kıymetli eşyanın güvenğini sağlar.

    Kimyasal maddelere karşı dayanıklı olan cam, hemen hiç tepkimeye girmez ve yapısı değiştirilemez. Bu nitelik, eczacılıkta kullanılan nötr camlar için daha da güçlendirilmiştir. Bu camlar genel olarak, kan plazmasının veya ilaç çözeltilerinin gereğince hazırlanmasına yarayan alüminoborosilikatlardan meydana gelmektedir. Bu kapların iç yüzeyleri sterilize etme işlemine dayanıklı olmalıdır.

    Su ve hava sızdırmazlık niteliği sayesinde, sıvı ve gaz ortamlarını biribirnden ayıran cam, bir yalıtkan dır. Muhtemelen metal veya oksit katmanlarla tamamlanmış veya genişletirilmiş, cam köpüğü halinde iki cam yaprağı arasında hapsedilmiş ince hava tabakası ısıl yalıtkanı oluşturur. Ses yalıtımı kalın veya çift camla sağlanır.

    Camın estetik işlevi yekpare renkli camlarda veya çoklu katmanlı camlarda, hatta duvarları süsleyen yansıtıcı camlarda görülür. Sanat camcıları opal camlarıyla, cam hamuruyla veya kristali yontarak şahaserler verirler.

    Geleceğin malzemesi cam

    Bol bulunan doğal hammaddelerden hazırlanan cam, çevre kirletici bir madde değildir. Üstelik cam üretiminin önemli bir miktarı, hammaddelerden ve enerjiden tasarruf etmek üzere, geri çevrimle yeniden kullanılır. Cam sanayiinde, hafifletilmiş, dayanıklı, yüksek verimle üretilen ve çoğunlukla başka malzemelere göre daha ucuza mal edilen eşyaların pazara sürülmesinde, şekillendirme ve yüzeylerin işlenme tekniklerindeki ilerlemelerden ve bilgisayar destekli tasarım ve kontrol makinelerinin kullanımından yararlanılmaktadır. Diğer taraftan tüketicilerin tercihleri, sağlıklı, doğal ve temizlenmesi kolay sayılan cama yönelmiştir.

    Biyolojik malzemeler türünden günce ihtiyaçlara daha iyi uyum sağlayan yeni camların sürekli araştırılmasında başka, bugünkü teknikler üç ana doğrultuda gelilşmektedir. Bunlardan biri, camı iletken veya yarı iletken tabakalar (ısınan camlar, fotovoltaik gözler, afişleme), ışığın (fotokromlar), elektrik alanının (elektronlar) veya ısının (termokromlar) etkisi ile rengi değişen tabakalar, kızılaltını yansıtarak binaların ısıl konforuna katıkıda bulunan az yayın özelliğine sahip tabakalar ve özel ve isteğe göre değiştirilebilen niteliklere sahip ince tabakalara destek olarak kullanma tekniğidir. İkincisi, kızılaltında iletim özellikleri gitgide optik liflerle iletişimde kendini gösteren flüorlu camlar gibi yeni camların üetimidir. Üçüncü konuysa, karma malzemelerin üretimidir. Cam, gelecek vaat eden bu sektörde gittikçe büyüyen bir yer tutmaktadır.
    (01 fb 1907, 22 Nisan 2007 Pazar, 02:06:47)
  7. Belli bir silikat karışımının ergitilip ani olarak soğutulmasıyla elde edilen madde. Bir katı madde gibi elle tutulur olmasına karşın, fiziksel açıdan, cam, gerçekte aşırı soğumuş bir sıvıdır. Bu nedenle kesin olarak belirli bir ergime noktası yoktur ve kristal yapı göstermez. Camı oluşturan silikat karışımını elde edebilmek için, sodyum nitrat ya da karbonat vb. ile kireçtaşı ve silis (SiO2) çok yüksek sıcaklıkta ergitilir. Bir süre bu durumda dinlendirilen ergimiş cama, hava kabarcıkları vb. uçup gittikten sonra, istenen biçim verilir. Değişik maddeler kullanılarak çeşitli camlar elde edilebilir. Pencere ve şişe camları, sodyum ve kalsiyum silikatın kalsiyum oksit ve silisle karıştırılmasıyla elde edilir. Bu camların üretiminde, sodyum ve kalsiyum silikatlar ise, sodyum karbonattan sağlanır. Kimyasal maddelere dayanıklı olması istenen camlarda, sodyum karbonat yerine potasyum karbonat kullanılır ve silisle birlikte biraz da borik da borik asit eklenir. Böyle elde edilen camlar, içindeki metallerin borosilikat tuzlarından oluşur. Bol silisli sodyum-alüminyum borosilikat, pyrex camların yapıldığı karışımdır. Pyrex, ani sıcaklık değişimine ve darbelere dayanıklıdır. Optik camlarsa, içerdikleri kurşun silikat nedeniyle parlaklık kazanırlar. Ucuz mücevher taklitleri bu tür camdan yapılmaktadır. Arabalarda kullanılan camlarla kurşun geçirmez camlar ise, aralarına plastik bir madde yerleştirilen iki cam tabakasının basınç altında ısıtılıp kaynaştırılmasıyla üretilir. Bilindiği kadarıyla cam üretimi İ.Ö. 3000'li yıllarda Mezopotamya'da başlamıştır. O zamanlar döküm tekniği kullanılmaktaydı. Üfleme yöntemi (metal bir boru ucundaki ergimiş camın solukla şişirilmesi ve istenen biçimin verilmesi) İ.Ö. 1. yüzyılda Suriyeli cam ustalarınca bulundu. Üflenen camın bir kalıp içine alınmasıyla daha kolay şekil verilebiliyordu. Bu yöntem günümüzde, özellikle şişe ve ampul sanayiinde otomatik makinelerle uygulanmaktadır. Pencere camı ya da düz cam ise, cam hamurunun merdaneler arasından geçirilip kesilmesi ve her iki yüzünün taşlanıp pardahlanmasıyla üretilir. Geliştirilen yeni bir yöntem de, cam hamurunu ergimiş bir metal, örneğin kalay üzerine döküp soğumaya bırakmaktır. Böylece pürüzsüz bir yüzey elde edilebilmektedir. Buzlucam üretiminde, camı aşındırma özelliğinden ötürü hidrojen flüorür (HF) kullanılır ya da cam hamuruna kemik külü, SnO2, CaF2 gibi saydam olmayan maddeler karıştırılır. Renkli cam elde etmek için cam hamuruna kimi metal oksitleri (demir-sarı ya da kırmızı vb.) katılır. Normal pencere camı, güneş ışınlarının bir bölümünü geçirirse de morötesi ışınları geçirmez. Bu yüzden silis yerine B2O3 ya da P2O5 içeren ve morötesi ışınımı da geçiren camların kullanılması daha sağlıklıdır.
    (01 fb 1907, 24 Ocak 2010 Pazar, 13:10:28)
  8. Sırça, cam; kadeh. Edebiyatta şarap, bade gibi sözcüklerle kadeh anlamında kullanılmıştır. Biçimi ve rengi, âşığı sarhoş etmesi bakımından, sevgilinin dudağı, genellikle câma benzetilerek sayısız tamlama yapılmıştır. Ayrıca Cem, Cemşid adlarıyla birlikte yaygın olarak geçer. Tasavvufta ise Tanrı âşığının yüreği anlamında kullanılmıştır.
    (01 fb 1907, 24 Ocak 2010 Pazar, 13:11:32)



Bu başlığın linki: BU KONUDA BİLGİ EKLEMEK İSTİYORUM


27/07/2005 - 07/02/2012

tamamen eglence amaciyla yapilmi$ olan bizarpedia.com'da yer alan tum icerik bilgi amaclıdır. Bu bilgiler, doğru, guncel ve tam olarak duşunulmemelidir. Hukuki yada tıbbi acıdan yada diğer profesyonel hizmetlerden biri tarafından verilen danışmanlık yada tavsiye niteliğindeki bilgiler ile bir tutulmamalıdır.Bu sitede yer alan bilgilerin sorumluluğu yazarlarına aittir. Telif hakkı ihlali yapıldığını duşunduğunuz bilgi varsa, bu ihlali, admin@bizarpedia.com adresini kullanarak site editorlerine iletebilirsiniz.
tum haklari saklidir
copyright©biz@rpedia.com
haber altın fiyatları canlı maç skorları sitemap
Add to Google

hit tracker

Derlenme Süresi: 1.38542 sn.